تبليغاتX
دبیرستان رافتی
دبیرستان رافتی
جمعه بیست و یکم بهمن 1390 :: 12:14 :: نويسنده : علی تقی زاده

تولید نمك خوراكی در ایران

به‌ رغم توجه بسیاری از كشورها به این ماده ی حیاتی در طول تاریخ، كه گاهی منجر به بروز جنگ بین آنها می ‌شد، قبلا در كشور ما توجه اندكی به این عنصر مهم حیاتی شده است.

قبل از احداث كارخانه‌های تصفیه ی نمك، نمك خوراكی در كارگاه‌های سنتی به این شکل تولید می ‌شد كه به سنگ نمك استخراج شده از معدن، پس از آسیاب شدن و سرند كردن، یُد اضافه گشته و در كیسه‌های نایلونی زرد رنگ روانه ی بازار مصرف می ‌شد.

این نوع نمك، به علت آنكه هیچ گونه عمل تصفیه ‌ای روی آن انجام نمی ‌گیرد، غیر استاندارد بوده و مصرف خوراكی آن در درازمدت عوارض نامطلوبی ایجاد می ‌نماید و بایستی از مصرف آن جدا خودداری شود.

روش مكانیزه ی تصفیه نمك

روش تولید در كارخانه‌های تصفیه ی نمك شامل مراحل زیر است:

- 1آسیاب كردن سنگ نمك (یا استفاده ی مستقیم از نمك تبخیری) و انحلال آن در آب خالص و تهیه ی محلول اشباع آب ‌نمك.

 - 2اضافه كردن مواد شیمیایی برای رسوب كامل كلسیم و منیزیم و خارج نمودن مواد نامحلول.

- 3عبور محلول آب نمك از فیلترهای شنی برای حذف ذرات ریزتر از 30میكرون.

-4 تبخیر محلول اشباع نمك و تولید بلورهای (كریستال‌ها) خالص نمك و جداسازی آنها توسط سانتریفوژ.

-5 شست ‌وشوی نهایی بلورهای نمك در سانتریفوژ و اضافه كردن یُد به آن.

- 6 خشك كردن كریستال‌های نمك در خشك كن با استفاده از هوای گرم و انتقال نمك به سیلوهای ذخیره.

 -7 بسته ‌بندی نمك با دستگاه‌های تمام اتوماتیك.

همان‌گونه كه دیده می ‌شود در این روش علاوه بر افزایش میزان خلوص تا حداقل 5/99درصد، تمام ناخالصی‌های محلول و نامحلول نمک حذف می شوند و نیز به علت دمای بالای مورد استفاده، آلودگی‌های میكروبی(كه در صنایع غذایی از اهمیت بالایی برخوردار است) از بین می ‌روند.

یُد دار كردن نمك

بسیاری از مواد غذایی به طور معمول در رژیم غذایی مردم کشورمان کم است. یُد از جمله ی این مواد است که هرچند بدن به مقدار زیاد آن احتیاج ندارد، اما کمبود آن هم مشکلات زیادی را به دنبال دارد.

اختلالات ناشی از كمبود یُد، بیش از یك ‌میلیارد نفر از مردم جهان و از جمله ایران را در معرض خطر قرار داده است. بررسی‌های به عمل آمده نشان می ‌دهد كه نمك، ایده‌‌آل ‌ترین وسیله برای افزایش یُد است، زیرا تنها ماده ی غذایی است كه در دسترس عموم مردم است و در بیشتر جوامع روستایی ممكن است تنها كالایی باشد كه از خارج به آنها می ‌رسد.

روش‌های افزایش یُد به نمك ساده و قابل اجراست، به خصوص وقتی نمك برای مصرف تصفیه می ‌شود، یُد افزایی تاثیر بسیار ناچیزی در قیمت آن خواهد داشت. برای اضافه كردن یُد به نمك از تركیبات یُدور یا یُدات ‌پتاسیم و به میزان 30 ‌تا50 ‌گاما (میلی‌ گرم در كیلوگرم) استفاده می‌ شود.

اضافه كردن یُد به نمك تاثیر بسیار زیادی در ریشه ‌كنی بیماری گواتر در بین مردم ایران داشته است.

مصرف نمك در ایران

مصرف نمك در ایران به طور متوسط 15‌گرم در روز به ازای هر نفر است كه از این مقدار 6 -4 گرم از طریق نان و مواد غذایی فرآیند شده، و حدود 11- 9 گرم آن از طریق غذای سفره و آشپزخانه به بدن می رسد. این مقدار در مقایسه با استانداردهای جهانی رقم بالایی است.

متخصصین بهداشت و سلامت مصرف متوسط 5‌ گرم نمك در روز را برای هر نفر توصیه می ‌كنند.

یكی از علل مصرف بالای نمك در كشور ما، همگانی نشدن مصرف نمك تصفیه شده ی خالص است، زیرا نمك‌ های موجود در بازار اغلب تصفیه نشده و دارای ناخالصی‌های فراوان هستند كه این ناخالصی‌ها عمدتا باعث پنهان کردن شوری نمك می ‌شوند.

كسانی كه هم‌اكنون برای مصارف غذایی خود، نمك تصفیه شده ی خالص را به جای تصفیه نشده مصرف می‌ كنند، اذعان دارند كه مصرف نمك آنها(به علت شوری بیشتر نمک تصفیه شده) به حدود دو سوم كاهش یافته است.

استاندارد ملی نمك طعام

اولین استاندارد نمك طعام در سال 1344‌ توسط موسسه ی استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران تدوین شد. این استاندارد تا كنون سه بار مورد تجدید نظر قرار گرفته است كه بار سوم آن در تاریخ 30 فروردین 1385بود.

نمك خوراكی مشمول استانداردهای اجباری بوده و حداقل خلوص آن در این استاندارد 2/99‌درصد است.

ویژگی هایی که در یک نمک خوب، مد نظر قرار می گیرد، عبارتند از:

- ویژگی های فیزیکی مثل وضعیت ظاهری ، طعم و بو، مواد خارجی و اندازه ی ذرات.

- ویژگی های شیمیایی که شامل خلوص، مواد نامحلول در آب ، سولفات محلول در آب ، رطوبت و میزان ید.

منابع طبیعی نمک

نمک طعام به صورت جامد در معادن و ذخایر زیرزمینی یا محلول در آب دریا وجود دارد.

در ایران، معادن نمک در نواحی مختلف کشور دیده می شود که اغلب به شکل کوه های نمکی هستند و گاهی رگه های ضخیم نمک در آنها به چند کیلومتر می رسد.

چند نکته کاربردی برای مصرف نمک:

1- از نمک های تصفیه شده و دارای مُهر استاندارد استفاده کنید.

2- نمک مورد مصرف را در ظروف سربسته، خشک و تمیز نگهداری کنید.

3- اگر دچار فشار خون بالا هستید و یا زمینه ی این بیماری در خانواده و خویشاوندان شما وجود دارد، باید میزان نمک طعام رژیم غذایی خود را کاهش دهید.

منبع: afiyat.blogfa.com/post-28.aspx) شبکه بهداشت و درمان شهرستان میبد یزد(

 

سه شنبه چهارم بهمن 1390 :: 17:13 :: نويسنده : علی تقی زاده
مثلث برمودا
 

این منطقه را مثلث شیطان، برزخ گمشدگان،منطقه برزخ و از همه مشهورتر مثلث برمودا نامیده‌اند.

این ناحیه نیمه‌مثلثی در میان برمودا، پورتوریکو و فلوریدا به خاطر ناپدیدشدن ظاهرا بی‌دلیل هواپیماها و کشتی‌ها در آن شهرت دارد.

 

 

 

 

این افسانه از 2:10 بعدازظهر 5 دسامبر 1945 آغاز شد که بنا به

روایت مشهور گروهی از خلبانان باتجربه در یک ماموریت آزمایشی معمول در هوایی بسیار خوب پرواز در این منطقه را آغاز کردند. اما این خلبان‌‌های "پرواز 19 "جهت خود را گم کردند و پی از فرستادن پیام رادیویی برای کمک ناپدید  شدند.

توضیحات غریبی برای این ناپدیدشدن و موارد مشابهی که بعدها رخ داد ارائه شده است:
بیگانگان فضایی که زیر دریا پنهان شده‌اند، وجود مدخلی در این منطقه به بعدی دیگر و وجود حباب‌های غول‌آسای در اندازه کشتی‌ها.

اما پاسخی منطقی برای این ناپدیدشدن وجود دارد. مثلث برمودا منطقه‌ای است که مسافرت‌های هوایی و دریایی بسیاری در آن صورت می‌گیرد، و به نسبت این تراقیک شدید حوادث بیشتری نسبت به مناطق دیگر در آن رخ نمی‌دهد.

در این منطقه توفان‌های پیش‌بینی‌نشده بسیاری رخ می‌دهد. و همچنین بنا به گزارش نیروی دریایی امریکا گلف استریم – جریان اب گرمی که از این منطقه اقیانوس منشا می‌گیرد - : "بسیار سریع و مواج است و می‌تواند به سرعت باقیمانده‌های هر سانحه‌ای را بزداید."

 نهایتا اینکه دریا در این منطقه تا 10000 متر عمق دارد.

در مورد پرواز شماره 19 هم بر خلاف داستان مشهور در واقع خلبانان نه باتجربه بلکه در حال تعلیم بوده‌اند، و هوا هم  اصلا صاف نبود.

 

 

جرا کشتی ها غرق می شوند ؟

 

 

 

در قرن سوم قبل از میلاد ارشمیدس فیزیکدان وریاضیدان یونانی کشف کرد که اگر جسمی در مایعی قرار داده شود به اندازه وزن مایع هم حجم آن از وزنش کم می شود .

به عبارت دیگر او پی برد  برای اینکه یک شی برروی آمایع شناور بماند – سنگینی مایع باید از وزن آن بیشتر باشد .

با توجه به این قانون علمی اگر بیاییم حباب کافی را باآب مخلوط  کنیم تا غلظت آن کم شود – شی که برروی سطح آن شناور است – غرق خواهد شد .

مادر آزمایشگاه می توانیم نشان دهیم که وقتی حباب هایی از کف اقیانوس بالا می آید –  سبک تر شدن آب در آن منطقه ممکن است کشتی ها را ببلعد .

به این ترتیب می توان فهمید چرا در مثلث برمودا ودر دریای شمال کشتی ها بدون هیچ دلیل ظاهری ناپیدید می شوند .

 

مثلث برمودا در اقیانوس اطلس به  منطقه ای بین برمودا- پورتوریکو – ونقطه ای از ایالت فلوریدا قرار دارد که از سال 1945 به این سو تعدادی کشتی بگونه ای اسرار آمیز ناپدید شده اند .

 

 

به گزارش خبرنگار «علمي» خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) در آسياي ميانه،‌ «ولاديسلاو بوكريف» در اين زمينه گفت: ويژگي عجيب مثلث برمودا توسط طبيعت برنامه‌ريزي شده است كه يكي از شعبات جريانات گرم گلف‌استريم، با گردش در جهت عقربه هاي ساعت در منطقه درياي «سارگاسوف»، با جهش در ساحل فلوريدا به سمت عرض شمالي بالا روي مي دهد.

اين حركت به ياد آورنده پرتاب كننده ديسكي مي باشد كه در آغاز خود مي چرخد و تنها در لحظه اي كه بالاترين سرعت زاويه‌يي را بدست آورد، ديسك را به جلو پرتاب مي كند.

برمودا، گودالي مستقل و عظيم است. جريانات حلقه‌يي آن، مشروط به اشكال خطوط ساحلي و عمق كم آن است كه تا 26 متر مي باشد.

به نظر وي وجود ميكرو و ماكرو گودال هايي در اين منطقه، مولد آشفتگي هاي جاذبه‌يي و مغناطيسي مي باشد كه در نتيجه آن دستگاه ها از كار افتاده و ارگانيزم انسان سنگيني‌اي را تحمل مي كند كه گاهي مرگ‌بار است.

وي مي گويد: از آنجايي كه در اين منطقه، گردش آب در جهت عقربه‌هاي ساعت است، برمودا همانند گرداب اشيا را به سمت خود مي كشد، يعني بردار جاذبه به سمت عمق دريا و مركز زمين است.

به گفته اين دانشمند روسي، برمودا براي وسايط نقليه هوايي و دريايي تنها در زمان وقوع جزر در دريا خطرناك است. در اين فاز، ابتدا گودال هاي آبي و پس از آن گودال هاي هوايي پديدار مي شوند. اين وضعيت همانند فنجاني است كه به طور ناگهاني انتهاي آن را باز كنند. آب به سمت شكاف حركت مي كند و حركتي گردشي به خود مي گيرد و در امتداد خود، جريان هوايي را مي راند.

اين دانشمند ژئوفيزيك روسيه مي افزايد: با دانستن فاز جريان مد و ويژگي تشكيل جريانات، مي توان روشي را ايجاد كرد كه وقوع حادثه را در اين مثلث ناآرام، همچنين در ساير نقاط خطرناك جهان هشدار دهد.

 

 

جمعه دهم تیر 1390 :: 9:49 :: نويسنده : علی تقی زاده

سئوالات عمومي كنكور 90 گروه علوم رياضي و فني

دريافت دفترچه سئوالات كنكور 90

 

سئوالات كنكور 90 / گروه آزمايشي رياضي و فني سال 1390

دريافت دفترچه سئوالات اختصاصي

 

سئوالات اختصاصي گروه آزمايشي علوم تجربي سال 1390

دريافت دفترچه سئوالات

سئوالات عمومي گروه آزمايشي علوم تجربي سال 1390

دريافت دفترچه سئوالات

 

سه شنبه دهم اسفند 1389 :: 20:3 :: نويسنده : علی تقی زاده
تستهای شیمی کنکورسراسری 1388 رشته ریاضی
توضيح: تستهای شیمی کنکورسراسری 1388 رشته ریاضی


تست شیمی کنکور 86 ریاضی
توضيح: تست شیمی کنکور 86 ریاضی


تست شیمی کنکور 86 تجربی
توضيح: تست شیمی کنکور 86 تجربی


تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 1



پاسخ نامه تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 1



پاسخ نامه تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 2



تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 2



تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 3



پاسخ نامه تست شيمي پيش دانشگاهي شماره 3



تست هاي كنكور شيمي سراسري 1385



سه شنبه نوزدهم بهمن 1389 :: 17:37 :: نويسنده : علی تقی زاده
    در این مقاله می خواهیم روش فرمول نویسی و نام گذاری ترکیبات معدنی را بیان نماییم. که می تواند برای دانش آموزان دبیرستان یا پیش دانشگاهی مورد استفاده قرار گیرد، همچنین سایر افراد که تمایل دارند با علم شیمی بطور ایه ای آشنا شوند، نیز می توانند از این منبع برای ورود به بحث استفاده نمایند. سعی داریم تا با استفاده از یک روش مفهومی نامگذاری را آموزش دهیم تا احتیاج کمی به محفوظات داشته باشیم هرچند از حفظ یک سری موارد بی نیاز نخواهیم شد. اما در این روش که به صورت قدم به قدم جلو می رود بیشتر به طور مفهومی با قوانین حاکم بر نامگذاری ترکیبات شیمیایی آشنا خواهیم شد. امیدوارم مورد توجه شما دوستان قرار گیرد.

قبل از ورود به بحث شما بایستی آشنایی یک اجمالی با جدول تناوبی کسب نمایید. به این ترتیب که بایستی با گروه های مختلف آشنا شده و اعضای آن گروهها را بشناسید، ظرفیت های عناصر مختلف را بدانید و نام ونماد آنها را به خاطر بسارید. ولی نگران نباشید چنانچه مدتی تمرین نمایید این مطالب را به راحتی خواهید آموخت و هیچوقت فراموش نخواهید نمود.

برای استفاده از یک جدول تناوبی اینجا کلیک نمایید.

چند نكته كه بايد درمورد جدول تناوبي و عناصر شيميايي بدانيم:

۱- فلزات قوي تر در سمت چپ جدول تناوبي قرار داند.

۲- غير فلزات قوي تر در سمت راست جدول قرار دارند.

۳- از بالا به پايين و از راست به چپ خاصيت فلزي افزايش مي يابد. بنابراين قويترين فلزات در  گوشه سمت چپ و پايين جدول قرار داند.

۴- از پايين به بالا و از چپ به راست خاصيت غيرفلزي افزايش مي يابد. بنابراين قويترين غيرفلزات در گوشه سمت راست و بالاي جدول قرار دارند.

۵- گروه ۸ اصلي يعني آخرين ستون از سمت چپ گروه عناصر نجيب بوده و هيچ تمايلي به واكنش دادن ندارند. يعني توضيحات بالا در مورد آنها صادق نيست.

۶- بيشترين ظرفيتي كه هر عنصر مي تواند داشته باشد با شماره گروه آن برابر است. البته در عناصر گروه هاي اصلي.

۷- عناصر واسطه داراي ظرفيت هاي متفاوتي هستند.

۸- ظرفيت عناصر گروههاي اصلي به شرح زير است:

گروه ۱ : داراي ظرفيت ۱ است.

گروه ۲ : داراي ظرفيت ۲ است.

گروه ۳ : داراي ظرفيت ۳ است.

گروه ۴: عناصر اين گروه داراي ظرفيت هاي ۲ و ۴ هستند.

گروه ۵ : عناصر اين گروه داري ظرفيت هاي ۳ و ۵ هستند.

گروه ۶ : عناصر اين گروه داري ظرفيت هاي ۲، ۴ و ۶ هستند. سرگروه اين دسته يعني اكسيژن تك ظرفيتي بوده و ظرفيت آن فقط ۲ مي باشد.

گروه ۷ : عناصر اين گروه داراي ظرفيت هاي ۱، ۳، ۵ و۷ هستند. سرگروه اين دسته يعني فلوئور تك ظرفيتي بوده و ظرفيت آن فقط ۱ مي باشد.

گروه ۸ : ظرفيت عناصر اين گروه برابر صفر مي باشد. يعني تمايلي به شركت در واكنشها ندارند.

۱- روش نامگذاری و فرمول نویسی ترکیبات دوتایی:

ترکیبات دوتایی ترکیباتی هستند که از دو نوع عنصر تشکیل شده اند، هرچند كه ممكن است تعداد اتمهاي آن زياد باشد. مانند:  H2O, SO3, N2O3 و ..... اين تركيبات به سه گروه زير تقسيم مي شوند:

الف) تركيبات دوتايي فلز با نافلز

ب) تركيبات دوتايي نافلز با نافلز

ج) تركيب هاي دوتايي هيدروژن و نافلز كه در واقع يك نوع تركيب دوتايي نافلز با نافلز است.

 

الف) تركيبات دوتايي فلز - نافلز:

 - فرمول نويسي:

- براي نوشتن فرمول شيميايي اين تركيبات بايد به روش زير عمل نماييم:

۱- نماد شيميايي فلز را سمت چپ و نماد شيميايي غيرفلز را سمت راست مي نويسيم. درست مانند جايگاه آنها در جدول تناوبي.

۲- ظرفيت فلز را انديس غيرفلز و ظرفيت غيرفلز را انديس فلز قرار مي دهيم.

۳- در صورت امكان انديسها را ساده مي كنيم.

مثال: مي خواهيم فرمول تركيب اكسي‍ژن با آلومينيم را بنويسيم:

۱- نماد شيميايي فلز يعني نماد آلومينيم (Al) را سمت چپ و نماد شيميايي غير فلز يعني اكسيژن (O) را سمت راست مي نويسيم.

Al O

۲- ظرفيت فلز آلومينيم ۳ است كه به عنوان انديس غيرفلز قرار مي دهيم(Al O3). ظرفیت غیر فلز یعنی اکسیژن برابر ۲ است که به عنوان اندیس برای فلز قرار می دهیم. یعنی:

Al2O3

  3- 2 با ۳ ساده نمي شود. بنابراين فرمول ما بدون تغيير مي ماند.

Al2O3

 - نامگذاري:

 براي نامگذاري اين تركيبات به روش زير عمل مي كنيم:

۱- ابتدا نام فلز را مي نويسيم.

۲- اگر فلز ما چند ظرفيتي بود ظرفيتي را كه در تركيب ما دارد، به صورت اعداد يوناني در پرانتز نمايش مي دهيم. اعداد يوناني به شكل زير هستند:

1- I                                       6-VI

2- II                                      7- VII

3-III                                      8- VIII

4- IV                                      9- IX

5- V                                       10- X

۳- نام غيرفلز را نوشته و پسوند " يد" را به انتهاي آن مي افزاييم. در بعضي از غيرفلزها با افزودن پسوند "يد" نام غيرفلز مقداري تغيير مي يابد. به عنوان مثال:

اكسيژن ------ اكسيد                           نيتروژن ------ نيتريد

گوگرد (سولفور) -------سولفيد              فسفر --------  فسفيد

هيدروژن ------- هيدريد                      

اگر توجه نماييد فرمول شيميايي تركيب را از چپ به راست خوانديم، يعني همانطور كه نوشته بوديم. ابتدا فلز و سپس غيرفلز. در حالت كلي از الگوي زير پيروي مي نماييم:

" نام فلز + (ظرفيت فلزهاي چند ظرفيتي با اعداد يوناني) + نام غيرفلز + يد"

مثال:  نام تركيب زير را بنويسيد. 

Al2O3

۱- نام فلز را مي نويسيم: " آلومينيم"

۲- فلز ما چند ظرفيتي نيست بنابراين نياز به نوشتن ظرفيت ندارد.

۳- نام غيرفلز را مي نويسيم. " آلومينيم اكسيژن"

۴- پسوند " يد" را افزوده و در صورت نياز نام غيرفلز را تغيير مي دهيم.

آلومينيم اكسيد

 

ب) تركيبات دوتايي نافلز - نافلز:

 - فرمول نويسي:

براي نوشتن فرمول اين تركيبات شما بايد تشخيص بدهيد كه خاصيت فلزي كدام غيرفلز بيشتر است، سپس اين غيرفلز را فلز فرض كرده و فرمول نويسي را تقريباً مانند فرمول نويسي تركيبات فلز - نافلز انجام مي دهيم. براي تشخيص اينكه كدام يك از غيرفلزهاي ما ضعيف تر است از سري زير مي توان استفاده نمود:

Si - B - P- H- C - S - I - Br - N - Cl - O -F

در سري فوق عناصري كه سمت چپ قرار دارند غيرفلزهاي ضعيف تري هستند و هرچه از چپ به راست پيش مي رويم غيرفلزها قويتر مي شوند.

در صورتيكه نمي توانيد سري فوق را به خاطر بسپاريد از اصول هشتگانه ابتداي مقاله پيروي نماييد.

براي فرمول نويسي تركيبات نافلز - نافلز به ترتيب زير عمل مي كنيم:

۱- با توجه به توضيحات بالا نافلز ضعيف تر را شناسايي مي كنيم.

۲- نماد شيميايي نافلز ضعيف تر را سمت چپ و نماد شيميايي نافلز قوييتر را سمت راست مي نويسيم.

۳- ظرفيت غيرفلز سمت چپ را انديس غيرفلز سمت راست قرار داده و ظرفيت غيرفلز سمت راست را انديس غيرفلز سمت چپ قرار مي دهيم.

۴- در صورت امكان انديس ها را ساده مي كنيم.

توجه نماييد غيرفلز سمت راست يا قويتر با كمترين ظرفيت خود در تركيب شركت مي نمايد.

مثال: مي خواهيم فرمول تركيبات بدست آمده از فسفر و كلر را بدست آوريم.

۱- فسفر نسبت به كلرغيرفلز ضعيف تري است.

۲- نماد شيميايي فسفر را سمت چپ و كلر را سمت راست مي نويسيم.

PCl

3- كلر از كمترين ظرفيت خود يعني ۱ استفاده مي نمايد ولي فسفر داراي دو ظرفيت ۳ و ۵ است بنابراين دو تركيب خواهيم داشت.

PCl3

PCl5

4- انديس ها ساده تر نمي شوند.

 

- نامگذاري:

برای نامگذاری این ترکیبات از الگوی زیر استفاده می نماییم:

" تعداد اتمهای عنصر سمت چپ با لفظ یونانی + نام عنصر + تعداد اتمهای عنصر سمت راست با لفظ یونانی + نام عنصر سمت راست + ید"

اگر تعداد عنصر سمت راست یک باش از ذکر تعداد خودداری می نماییم. لفظ های یونانی برای اعداد مختلف عبارتند از:

۱ مونو    ۲ دی   ۳ تری   ۴ تترا    ۵ پنتا    ۶ هگزا   ۷ هپتا   ۸ اکتا   ۹ نونا   ۱۰ دکا

گاهی اوقات تعداد اتمهای سمت چپ را ذکر نمی کنند.

مثال:

فسفر تری کلرید PCl3                           فسفر پنتا كلريد PCl5

دي فسفر پنتا اكسيد  P2O5                          دي بور تريوكسيد B2O3

سيليسيم ديوكسيد  SiO2                       كربن مونوكسيد   CO

گاهي اوقات اين تركيبات را مانند تركيبات دوتايي فلزهاي چند ظرفيتي با نافلزها نامگذاري مي نمايند، اين روش غلط نيست ولي روش فوق بهتر است، به مثال هاي زير توجه كنيد:

يد(III) فلوئوريد IF3            يد(V) فلوئوريد IF5              نيتروژن(III) اكسيد N2O3

اما مثال هاي زير به هيچ وجه درست نيستند:

يد(III) تري فلوئوريد IF3                       دي نيتروژن(III) اكسيد N2O3

 

ج) تركيبات دوتايي هيدروژن - نافلز:

 - فرمول نويسي:

براي نوشتن فرمول اين تركيبات بايد به سري زير توجه نماييم:

Si - B - P- H- C - S - I - Br - N - Cl - O -F

نماد عناصري كه سمت چپ هيدروژن قرار دارند در سمت چپ نماد هيدروژن نوشته مي شود و نماد عناصري كه در سمت راست قرار دارند در سمت راست نماد هيدروژن نوشته مي شود، البته استثناهايي مانند:

NH3 , CH4

نيز وجود دارند. كه با اينكه از لحاظ غيرفلزي بودن قويتر از هيدروژن هستند، ولي نمادها در سمت چپ هيدروژن قرار مي گيرد.

- نامگذاري:

براي نامگذاري اين تركيبات ابتدا نام هيدروژن را نوشته و سپس نام غيرفلز را پسون " يد " ذكر مي نماييم. مانند:

هيدروژن يديد HI        هيدروژن برميد HBr    هيدروژن سولفيد H2S

اگر نماد شيميايي عنصر سمت چپ نماد شيميايي هيدروژن قرار بگيرد از روش نامگذاري غيرفلز غيرفلز استفاده مي نماييم.

مثال:

 كربن تترا هيدريد CH4                         نيتروژن تري هيدريد  NH3

برخي از تركيبات هيدروژن با نافلزها داراي نام هاي قديمي هستند كه اغلب از اين نامها استفاده مي شود:

تركيب                            نام علمي                         نام قديمي

H2O                           هيدروژن اكسيد                      آب

NH3                         نيتروژن تري اكسيد                   آمونياك

CH4                              كربن تترا هيدريد                       متان

SiH4                           سيليسيم تترا هيدريد                    سيلان

بيشتر تركيبات دوتايي هيدروژن با نافلزات وقتي در آب حل مي شوند، محلول اسيدي به وجود مي آورند از اين رو براي نامگذاري اين تركيب ها كه اسيدهاي بدون اكسيژن يا اسيدهاي دوتايي ناميده مي شوند، روش خاصي بكار مي رود. تركيباتي كه در آنها نماد شيميايي هيدروژن سمت راست نوشته مي شود خاصيت اسيدي نداشته و بنابراين از اين قاعده مستثناء هستند.

برای نامگذاری اسیدهای دوتایی از الگوی زیر باید پیروی نمود:

" هیدرو + نام نافلز + یک + اسید"

مثال:

HF هیدروفلئوریک اسید                               HI هیدرویدیک اسید

H2S هیدرو سولفوریک اسید                         HBr هیدروبرمیک اسید 

HCl اگر داراي حالت گازي باشد هيدروژن كلريد ناميده شده و اگر داراي حالت مايع باشد يا محلول آبي داشته باشد آنرا هيدروكلريك اسيد مي ناميم. ......



ادامه مطلب ...